5. Σεξουαλικώς μεταδιδόμενες μολύνσεις στην τρίτη ηλικία

Οι Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενες Μολύνσεις (ΣΜΜ) και τα Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα (ΣΜΝ) μεταδίδονται από άνθρωπο σε άνθρωπο συνήθως μέσω της σεξουαλικής επαφής (σε ορισμένες περιπτώσεις, η μετάδοση μπορεί να γίνει και με άλλους τρόπους, όπως με την κοινή χρήση σύριγγας ή βελόνας). Οι ΣΜΜ μπορούν να μεταδοθούν με διάφορους τρόπους σεξουαλικής δραστηριότητας (διά της κολπικής, της πρωκτικής και της στοματικής οδού), ενώ ορισμένες μπορούν να μεταδοθούν και χωρίς σεξουαλική επαφή (π.χ  η μυκητίαση).

   Εισαγωγή

Οι Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενες Μολύνσεις (ΣΜΜ) και τα Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα (ΣΜΝ) μεταδίδονται από άνθρωπο σε άνθρωπο συνήθως μέσω της σεξουαλικής επαφής (σε ορισμένες περιπτώσεις, η μετάδοση μπορεί να γίνει και με άλλους τρόπους, όπως με την κοινή χρήση σύριγγας ή βελόνας). Οι ΣΜΜ μπορούν να μεταδοθούν με διάφορους τρόπους σεξουαλικής δραστηριότητας (διά της κολπικής, της πρωκτικής και της στοματικής οδού), ενώ ορισμένες μπορούν να μεταδοθούν και χωρίς σεξουαλική επαφή (π.χ  η μυκητίαση). 

Οι ΣΜΜ κατηγοριοποιούνται σε ιογενείς, βακτηριογενείς, παρασιτικές ή μυκητιασικές: 

  • Οι ιογενείς ΣΜΜ περιλαμβάνουν την ηπατίτιδα, τον έρπη των γεννητικών οργάνων, τα γεννητικά κονδυλώματα.
  • Οι βακτηριακές ΣΜΜ περιλαμβάνουν τα χλαμύδια, τη γονόρροια, τη σύφιλη, τη μη ειδική βακτηριακή κολπίτιδα.
  • Οι παρασιτικές ΣΜΜ περιλαμβάνουν την κολπική τριχομονάδα, την ψώρα, τις ψείρες του εφηβαίου.
  • Οι μυκητιασικές ΣΜΜ περιλαμβάνουν τις μυκητιάσεις και τη βαλανίτιδα.

Περισσότερες πληροφορίες για τις ΣΜΜ περιέχονται στη σχετική ιστοσελίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας:   http://www.who.int/topics/sexually_transmitted_infections/en/

Τα τελευταία χρόνια, σε πολλές βιομηχανοποιημένες χώρες, παρατηρείται αύξηση των διαγνωσμένων με ΣΜΜ ηλικιωμένων ατόμων, ειδικά δε στο Ηνωμένο Βασίλειο, τις Η.Π.Α, την Αυστραλία και την Κίνα. Πολλοί λόγοι έχουν προταθεί για να εξηγήσουν την αύξηση των κρουσμάτων ΣΜΜ σε ηλικιωμένα άτομα, όπως: έλλειψη ενημέρωσης για τις μεθόδους ασφαλούς σεξουαλικής επαφής,  έλλειψη ενημέρωσης για τις ΣΜΜ και ποιοι κινδυνεύουν από αυτές καθώς και η σύνδεση της χρήσης προφυλακτικού, το οποίο είναι μέσο προστασίας έναντι των ΣΜΜ, με την αποφυγή εγκυμοσύνης.

Σύμφωνα με αποτελέσματα μελετών, τα ηλικιωμένα άτομα δεν έχουν πάντοτε γνώσεις για τις ΣΜΜ, ενώ υπάρχει σύγχυση ως προς το ποιος κινδυνεύει να μολυνθεί και ποια είναι τα συμπτώματα. Μάλιστα, τα ηλικιωμένα άτομα παρουσιάζονται στις σχετικές υγειονομικές υπηρεσίες πιο αργά από ότι τα νεώτερης ηλικίας άτομα, και αυτό είναι ανησυχητικό καθώς καθυστερημένη διάγνωση σχετίζεται με φτωχότερα αποτελέσματα στους ηλικιωμένους.

Παρ’ όλα αυτά, οι εκστρατείες προαγωγής υγείας με στόχο την εκπαίδευση στα ΣΜΜ και τη μείωση των ρυθμών μετάδοσής τους στοχεύουν σχεδόν αποκλειστικά σε νέους. Εξαιρέσεις υπάρχουν, αλλά είναι περιορισμένες. Εκστρατείες με σκοπό την ενημέρωση ηλικιωμένων ατόμων για τα ΣΜΜ είναι, μεταξύ άλλων, οι εξής:   

Family Planning Association (UK) Middle aged spread

http://www.fpa.org.uk/sexual-health-week/middle-age-spread-stis-over-50s

Family Planning, New South Wales (Australia) Little Black Dress

https://www.youtube.com/watch?v=o5CFDZJR9zo

ACRIA (North America) Age is Not a Condom

http://ageisnotacondom.org/EN/

Safer Sex for Seniors (North America) Safer Sex for Seniors

http://safersex4seniors.org/

Η κατάλληλη χρήση προφυλακτικού (ανδρικού και γυναικείου) είναι ένας από τους πλέον αποτελεσματικούς τρόπους πρόληψης των ΣΜΜ, όπως και τα στοματικά διαφράγματα καθώς μπορούν να λειτουργήσουν ως φραγμός.

Τα ΣΜΜ μπορεί να έχουν αρνητικές συνέπειες στην υγεία, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται οι νεοπλασίες της μήτρας, του τραχήλου, του αιδοίου, του πέους, του πρωκτού και του στόματος οφειλόμενες σε συγκεκριμένα στελέχη του ιού HPV (Centers for Disease Control and Prevention, 2015a), εγκεφαλικές βλάβες στην περίπτωση μακροχρόνιας  σύφιλης χωρίς θεραπεία (Centers for Disease Control and Prevention, 2015b) και βλάβες στο ήπαρ λόγω ηπατίτιδας Β (Centers for Disease Control and Prevention, 2015c). Τα ΣΜΜ σε οποιαδήποτε ηλικία μπορεί να επηρεάσουν την ψυχολογική κατάσταση του ατόμου και την ποιότητα ζωής του.

   Βασικά μηνύματα

 

  • Τα ΣΜΜ μπορούν να προσβάλουν οποιονδήποτε, σε οποιαδήποτε ηλικία.
  • Τα διαγνωσμένα περιστατικά ΣΜΜ σε ηλικιωμένα άτομα αυξάνουν χρόνο με το χρόνο στις βιομηχανοποιημένες χώρες.
  • Τα ηλικιωμένα άτομα αποτείνονται με καθυστέρηση στις υγειονομικές υπηρεσίες περίθαλψης των ΣΜΜ.
  • Τα ηλικιωμένα άτομα χρειάζονται κατάλληλη για την ηλικία τους πληροφόρηση σχετικά με τις ΣΜΜ και ειδικότερα για τους τρόπους μετάδοσης και αποφυγής.

   Μαθησιακά αποτελέσματα

 

Στο τέλος αυτής της υποενότητας, οι μανθάνοντες αναμένεται να:

  • Αντιλαμβάνονται ότι η ηλικία δεν προφυλάσσει από το να μολυνθεί κάποιος από ΣΜΜ.
  • Γνωρίζουν τρόπους να προφυλαχθούν από τις ΣΜΜ.
  • Είναι σε θέση να εξηγήσουν γιατί το πλήθος των διαγνωσμένων περιστατικών ΣΜΜ σε ηλικιωμένα άτομα αυξάνεται.
  • Έχουν εικόνα των βαθμών πολυπλοκότητας στις σχέσεις καθώς και θεμάτων που σχετίζονται με το φύλο τα οποία μπορεί να αποτρέψουν ένα άτομο από το να ακολουθήσει πρακτικές ασφαλούς σεξουαλικής επαφής.

   Περιεχόμενο

 

Δραστηριότητα

Εντοπίστε τέσσερις εκστρατείες πρόληψης ΣΜΜ που να απευθύνονται σε νεώτερους ανθρώπους (υπάρχουν εκατοντάδες για να επιλέξετε!). Συγκρίνετέ τις με τις τέσσερεις προαναφερθείσες εκστρατείες που στοχεύουν σε ηλικιωμένα άτομα.

  1. Ποιες είναι οι βασικές διαφορές ανάμεσα στις εκστρατείες που απευθύνονται σε ηλικιωμένα άτομα και σε αυτές που απευθύνονται σε νεώτερα άτομα;
  2. Για ποιο λόγο πιστεύετε ότι είναι διαφορετικές οι εκστρατείες;
  3. Θα μπορούσαν να βελτιωθούν οι εκστρατείες που απευθύνονται σε ηλικιωμένα άτομα; Εάν ναι, πώς θα τις βελτιώνατε;

 

Κατεβάστε την υποενότητα 5

M1 Unit5 (EL).pdf

Το σχέδιο αυτό χρηματοδοτήθηκε με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η παρούσα δημοσίευση δεσμεύει μόνο τον συντάκτη της και η Επιτροπή δεν ευθύνεται για τυχόν χρήση των πληροφοριών που περιέχονται σε αυτήν.